Ο πόνος στον ώμο είναι από τα πιο συχνά μυοσκελετικά προβλήματα. Συχνά ξεκινά ύπουλα, χειροτερεύει με την ανύψωση του χεριού και επηρεάζει το ντύσιμο, τον ύπνο και την εργασία. Η τενοντίτιδα ώμου αφορά κυρίως τους τένοντες του στροφικού πετάλου και, παρότι ενοχλητική, αντιμετωπίζεται αποτελεσματικά με έγκαιρη διάγνωση και σωστό πλάνο.
Τι είναι η πάθηση
Η τενοντίτιδα ώμου είναι φλεγμονή ή υπερχείλιση φορτίου στους τένοντες του στροφικού πετάλου (κυρίως υπερακάνθιος, αλλά και υπακάνθιος, υποπλάτιος). Όταν οι τένοντες τρίβονται κάτω από το ακρώμιο ή καταπονούνται επαναλαμβανόμενα, δημιουργούνται μικροτραυματισμοί. Έτσι ο πόνος εμφανίζεται στις κινήσεις πάνω από το ύψος του ώμου και, με τον χρόνο, περιορίζει το εύρος κίνησης.
Συμπτώματα
Τα σημάδια είναι χαρακτηριστικά και, συνήθως, επιδεινώνονται με συγκεκριμένες κινήσεις:
-
Πόνος στην έξω–πρόσθια επιφάνεια του ώμου που «κατεβαίνει» μέχρι τον βραχίονα.
-
Δυσκολία σε ανύψωση, πλάγιες απαγωγές ή στροφές του χεριού (π.χ. πιάσιμο ζώνης ασφαλείας).
-
Πόνος τη νύχτα, ιδίως όταν ξαπλώνεις στην πάσχουσα πλευρά.
-
Αδυναμία ή «πιάσιμο» στις τελευταίες μοίρες κίνησης.
-
Ενίοτε ήπιο οίδημα ή αίσθηση «τριβής» στον ώμο.
Αίτια
Οι αιτίες αφορούν τόσο μηχανικούς όσο και ατομικούς παράγοντες:
-
Επαναλαμβανόμενες κινήσεις πάνω από το κεφάλι: εργασία σε ύψος, ρίψεις, κολύμβηση, τένις, γυμναστήριο χωρίς τεχνική.
-
Κακή στάση (προβολή ώμων, κυφωτική πλάτη) που στενεύει τον υπακρωμιακό χώρο.
-
Ακατάλληλη επιβάρυνση: απότομη αύξηση βαρών ή όγκου προπόνησης.
-
Ηλικία/εκφύλιση: μειωμένη αγγείωση του τένοντα με τα χρόνια.
-
Ανατομικές παραλλαγές (αγκυλωμένο ακρώμιο) που προδιαθέτουν σε πρόσκρουση.
Διάγνωση
Η διάγνωση στηρίζεται, κυρίως, στην κλινική εξέταση: δοκιμασίες πρόσκρουσης (Neer, Hawkins), δυναμικός έλεγχος μυών στροφικού πετάλου και αξιολόγηση στάσης. Παράλληλα:
-
Υπέρηχος αναδεικνύει πάχυνση, τενοντοπάθεια ή θυλακίτιδα.
-
Μαγνητική τομογραφία εξετάζει λεπτομερώς τένοντες και πιθανή ρήξη.
-
Ακτινογραφία χρήσιμη για ασβεστοποιό τενοντίτιδα ή οστικές αλλοιώσεις.
Η διαφοροδιάγνωση περιλαμβάνει ρήξη στροφικού πετάλου, ασβεστοποιό τενοντίτιδα, παγωμένο ώμο και αυχενική προέλευση πόνου.
Θεραπευτικές επιλογές
Ο στόχος είναι τριπλός: μείωση πόνου, ανάκτηση κίνησης και ομαλοποίηση φορτίου.
-
Ανάπαυση σχετική: περιορίζεις κινήσεις πάνω από το κεφάλι και βαριά άρση για 1–2 εβδομάδες, χωρίς πλήρη ακινησία.
-
Αναλγησία/ΜΣΑΦ για σύντομα διαστήματα, εφόσον δεν υπάρχουν αντενδείξεις.
-
Πάγος 10–15′ μετά από δραστηριότητα ή σε έξαρση.
-
Φυσικοθεραπεία κατευθυνόμενη:
-
διατάσεις θωρακικών και οπίσθιου θυλάκου,
-
κινητοποίηση θωρακικής σπονδυλικής,
-
σταδιακή ενδυνάμωση στροφικού πετάλου και σταθεροποιών ωμοπλάτης (κάτω τραπεζοειδής, πρόσθιος οδοντωτός),
-
εκπαίδευση τεχνικής και στάσης.
-
-
Τροποποίηση προπόνησης/εργονομία: μείωση όγκου, εύρος κάτω από πόνο, προοδευτική φόρτιση.
-
Υποκλειδικές ή υπακρωμιακές ενέσεις κορτικοστεροειδών σε επίμονες φλεγμονές, με φειδώ και υπό καθοδήγηση.
-
Κρουστικός υπέρηχος (ESWT) ή θεραπεία με PRP σε χρόνια τενοντοπάθεια επιλεγμένα.
-
Χειρουργείο (αρθροσκοπική αποσυμπίεση/αποκατάσταση) σπάνια, όταν η συντηρητική αγωγή ≥3–6 μήνες αποτυγχάνει ή συνυπάρχει σημαντική ρήξη.
Διαχείριση & καθημερινότητα
Η συνέπεια κερδίζει τη μάχη, γι’ αυτό υιοθέτησε πρακτικές που μειώνουν υποτροπές:
-
Ρουτίνα 10′, 4–5 φορές/εβδ.:
-
«Wall slides» και διατάσεις θωρακικών,
-
εξωτερικές/εσωτερικές στροφές με λάστιχο (2–3 σετ × 12–15),
-
«Y–T–W» για κάτω τραπεζοειδή,
-
ασκήσεις σταθεροποίησης ωμοπλάτης (push-up plus).
-
-
Στάση–εργονομία: οθόνη στο ύψος ματιών, αγκώνες κοντά στο σώμα, διαλείμματα κάθε 45–60′ με 3′ κινητοποίηση.
-
Ύπνος: αποφυγή πίεσης στον πάσχοντα ώμο· μαξιλάρι στήριξης αγκώνα/πήχη.
-
Προθέρμανση πριν από άρση και κανόνας 10% στην αύξηση φορτίου εβδομαδιαία.
-
Πότε ζητώ βοήθεια: νυχτερινός πόνος που δεν υποχωρεί, αδυναμία ανύψωσης, αίσθημα «σκαλώματος», τραυματισμός με αιφνίδιο «κλικ».
Η τενοντίτιδα ώμου δεν χρειάζεται να σε κρατά εκτός δράσης. Με έξυπνη αποφόρτιση, στοχευμένη ενδυνάμωση και καλή τεχνική, οι περισσότεροι επιστρέφουν ανώδυνα στις δραστηριότητες. Τελικά, ο ώμος «αγαπά» τη σταθερότητα και τη συνέπεια — δύο συνήθειες που σε φέρνουν γρήγορα πίσω στη δύναμή σου.